شناسايي الزامات روزنامه نگاري داده محور در اخبار صداوسيما
دانشکده ارتباطات و رسانه
کارشناسی ارشد- روزنامه نگاری رادیو و تلویزیون
جهاندار امیری
----------
هادی البرزی دعوتی
ابراهیم فتحی
1402-12-23
چکیده پایان نامه روزنامهنگاري دادهمحور فرايند استفاده از دادهها براي توليد، روايت و انتشار فرآوردههاي خبري است كه در دههي اخير مورد توجه و اقبال سازمانهاي خبري پيشرو و برجسته قرار گرفته است. استفاده از روزنامهنگاري دادهمحور چه از جنبه فناورانه و چه از لحاظ اجتماعي و ساختاري با الزامات و بسترسازيهايي همراه است. در همين راستا هدف پژوهش حاضر شناسايي الزامات روزنامهنگاري دادهمحور در اخبار صداوسيما است. دادههاي پژوهش بهوسيله مصاحبه عميق با كارشناسان و خبرگان گردآوري شده و تحليل آنها با روش تحليل مضمون انجام شده است. استخراج ۴۳۷ مضمون پايه از متون مصاحبهها و تجميع و يكپارچهسازي آنها به ۱۱۶ مضمون سازماندهنده، در نهايت منتج به ۱۴ مضمون فراگير ذيل سه دستهي بايستهها، فرصتها و چالشها شده است. بايستههاي روزنامهنگاري دادهمحور در صداوسيما شامل آموزش، پژوهش و يادگيري، ترويج و گفتمانسازي، تشكيل واحد و تيم روزنامهنگاري دادهمحور، آمادهسازي و بهروزرساني بسترها و زيرساختها، بهكارگيري راهبردهاي متنوع، متكثر و خلاق در توليد و انتشار و استفاده فعالانه از پيشرفتهاي فناوري و توجه به روندهاي آينده هستند. مشكلات حرفهاي، موانع قانوني و ملاحظات اخلاقي در استفاده از دادهها، تغيير در فرآيند و روندهاي اخبار و دگرگوني نيازها و مهارتها، عدم آشنايي و باورها و انگارههاي نادرست درباره روزنامهنگاري دادهمحور و موانع فردي، سازماني و برونسازماني در پذيرش و استفاده از روزنامهنگاري دادهمحور ۴ چالش احصاء شدهاند. همچنين ايجاد تمايز، برجستگي و كسب اعتبار و مرجعيت رسانهاي، قابليت روزنامهنگاري دادهمحور براي اولويتگذاري و برجستهسازي اخبار، توليد فرآوردههاي خبري نو، چندرسانهاي و تعاملي و افزايش مخاطب و فراهم كردن زيستبوم درآمدزايي نو، احياي حوزه عمومي و اثرگذاري و نفوذ بر حكمراني نيز فرصتهاي روزنامهنگاري دادهمحور در اخبار صداوسيما هستند. با نظر به يافتهها، ميتوان اين گزاره را مطرح كرد كه الزامات روزنامهنگاري دادهمحور احصاء شده -در اين پژوهش- با نظريههاي اشاعة (پذيرش) نوآوري، گفتمان، برجستهسازي و حوزه عمومي مطابقت، همنهشت و قابليت تبيين دارند.