تحليل گفتمان جمهوري اسلامي ايران و ايالات متحده آمريكا در خبرهاي مربوط به توافق تبادل زندانيان ۲۰۲۳ در تارنماهاي خبرگزاري صداوسيما و CNN
دانشکده ارتباطات و رسانه
کارشناسی ارشد- روزنامه نگاری رادیو و تلویزیون
جهاندار امیری
عباس ناصری طاهری
محمدرضا برزویی
محمدعلی هرمزی زاده
سیدجلال دهقانی فیروز آبادی
1404-06-26
--------
پژوهش حاضر با هدف تحليل گفتمان خبرگزاريهاي فعال در جمهوري اسلامي ايران و ايالات متحده امريكا در خبرهاي مربوط به توافق زندانيان ۲۰۲۳ در تارنماي خبرگزاري صدا و سيما و سي ان ان است. روش پژوهش مورد استفاده تحليل گفتمان با رويكرد ون دايك است كه برمبناي توصيف فاعل، تحليل انسجام متون تحليل كلمات و ساختار دستوري زباني در گفتمان ارائه شده، پيش فرضها و استعارهها و ساختارهاي دستوري است. مباني نظري پژوهش براساس انديشههاي مطرح شده در برجسته سازي ساخت اجتماعي واقعيت، چارچوب سازي، شرح و تفسير بازنمايي برمبناي قاعده رمزگذاري و رمزگشايي در پيامهاي توليد شده از سوي خبرگزاري هاي مورد بررسي است. از طرفي نظريه توليد موافقت برمبناي فعاليت رسانهاي با شرح مفاهيمي از ديپلماسي و گفتمانهايي در عرصه بين الملل و سياست در زمره منابع نظري اشاره شده است. مجموع اخبار از ۲۴نمونه خبري در تارنماي خبرگزاري صدا و سيما ۱۵ خبر در تارنماي سي ان ان بدست آمده است. تفاوت در آمار يافتهها برگرفته از ميزان تمركز و موضعگيري رسانهاي دو كشور در زمينه تبادل زندانيان است. اين تفاوت در تعداد بازنمايي خبري نشان از اهميت تبادل براي ايران و عدم برجسته سازي اخبار زندانيان توسط سي ان ان دارد. در هردو بخش خبري زمينه انتقادي از عملكرد طرفين، بازگشت و اشاره به چالشهاي با سابقه ايران و امريكا و مسئله برجام و عدم دست يابي توافقات هستهاي ديده ميشود، تاكيد نقل و قولها در اخبار خبرگزاري صدا و سيما تا نمايندگان مجلس نيز ديده ميشود اما در سايت خبري سي ان ان بيشترين نقل قول اعتبار بخش در اخبار اشاره به افراد بالادست كاخ سفيد و رسانههاي ديگر دارد. از منظر ساختار دستور زباني، هنجارگريزي ديده نميشود. معناي ضمني در لايههاي بياني اشاره به تنشهاي با سابقه ايران و امريكا و دشمني حاكم بر روابط بين المل اين دو كشور است. جزئيات معتبر و اعتبار بخشي نيز در اين محتواسازي، اشاره به نقل قولها از افراد مختلف و مرتبط است. كليد واژه: تحليل گفتمان، امريكا، ايران، تبادل زندانيان، خبرگزاري صدا و سيما، تارنماي خبري CNN