رویانیوز :: هفته‌ای که گذشت، سینما و هنر روزهای پرخبری را پشت سر گذاشتند؛ از حضور چهره‌های مطرح و نمایش آثار خبرساز در هشتادوسومین جشنواره فیلم ونیز و طرح موضوعاتی چون سیاست، هوش مصنوعی و بحران‌های انسانی، تا رشد مخاطبان سینمای ایران و صدرنشینی «زنده‌شور» در گیشه. در کنار این رویدادها، هنرهای تجسمی با برپایی نمایشگاه گروهی «آنجا درختی بود» در باغ‌موزه قصر، روایت خود را از پیوند انسان و طبیعت ارائه کرد و در عرصه بین‌المللی نیز دوازدهمین جشنواره فیلم مستند «درخت زردآلو» در ارمنستان، با حضور فرهاد ورهرام در هیئت داوران و نمایش شماری از آثار مستند ایرانی، فرصتی دیگر برای حضور سینمای ایران در یک رویداد بین‌المللی فراهم آورد.

جشنواره فیلم ونیز؛ از تجلیل از جورج کلونی تا بازتاب سیاست، رسانه و هوش مصنوعی

هشتادوسومین جشنواره بین‌المللی فیلم ونیز درحالی برگزار می‌شود که حضور چهره‌های سرشناس سینمای جهان، نمایش آثار مورد توجه و طرح موضوعات سیاسی و اجتماعی، این دوره را به یکی از دوره‌های خبرساز این جشنواره تبدیل کرده است.

در آغاز جشنواره، جورج کلونی، بازیگر و فیلمساز آمریکایی، با دریافت شیر طلایی یک عمر دستاورد هنری مورد تجلیل قرار گرفت. کلونی که همراه همسرش امل کلونی در ونیز حضور داشت، در مراسم دریافت این جایزه از مسیر حرفه‌ای خود سخن گفت و در نشست‌ها و برنامه‌های جشنواره نیز درباره موضوعاتی از جمله سیاست آمریکا، آزادی بیان، وضعیت روزنامه‌نگاری، هوش مصنوعی و آینده صنعت سینما اظهار نظر کرد. او همچنین بر ضرورت دفاع از حقوق بشر و حمایت از افرادی که صدایشان کمتر شنیده می‌شود، تأکید کرد. 

فیلم «جوهر» ساخته دنی بویل که به‌عنوان فیلم افتتاحیه جشنواره انتخاب شد، به ظهور روزنامه «سان» و نقش روپرت مرداک در تحول رسانه بریتانیا می‌پردازد. این فیلم همچنین بحث درباره تأثیر هوش مصنوعی بر سینما و روزنامه‌نگاری را دوباره مطرح کرده است. بویل تأیید کرده که در بخش‌هایی از فیلم از هوش مصنوعی مولد استفاده شده و در عین حال نسبت به احتمال جایگزین‌شدن روزنامه‌نگاران و حتی معلمان با فناوری‌های جدید هشدار داده است.

در ادامه جشنواره، «اسب وحشی شماره نه» ساخته مارتین مکدونا با بازی جان مالکوویچ و سم راکول، یکی از پرسروصداترین نمایش‌های جشنواره را رقم زد و با حدود ۱۳ دقیقه تشویق ایستاده تماشاگران روبه‌رو شد. داستان فیلم در سال ۱۹۷۳ و در آستانه کودتای نظامی شیلی می‌گذرد و دو مأمور سیا را دنبال می‌کند. این اثر در کنار روایت تریلرگونه خود، به تاریخ سیاسی آمریکا و پیامدهای مداخلات این کشور در خارج از مرزهایش می‌پردازد. 

ورنر هرتسوگ نیز با فیلم «باکینگ فاستارد» به ونیز بازگشته است. این فیلم با بازی کیت و رونی مارا، داستان دو خواهر را روایت می‌کند که رابطه‌ای بسیار نزدیک با یکدیگر دارند. نمایش فیلم با استقبال گرم تماشاگران همراه شد، هرچند واکنش منتقدان به آن یکدست نبود و برخی آن را اثری عجیب و نامتعارف و برخی دیگر فیلمی با لحظاتی درخشان توصیف کردند. 

موضوع غزه نیز از دیگر محورهای سیاسی این دوره از جشنواره است. فیلم مستند «نازا» ساخته یووال آبراهام و راشل زور که قرار است در بخش مسابقه اصلی جشنواره نمایش داده شود. این فیلم به سازوکارهای مرتبط با کشتار غیرنظامیان فلسطینی در غزه می‌پردازد و حضور آن در رقابت اصلی، بار دیگر بحث درباره نقش جشنواره‌های سینمایی در برابر بحران‌های سیاسی و انسانی روز را مطرح کرده است. 

در کنار سینما، موسیقی و فرهنگ عامه نیز جایگاه خود را در این دوره پیدا کرده‌اند. نمایش فیلم مستند «اُسیس: با خشم به گذشته نگاه نکن» درباره تور اتحاد دوباره گروه اُسیس در سال ۲۰۲۵، با حضور لیام و نوئل گلگر، نشان می‌دهد که ونیز بیش از گذشته به روایت‌های مرتبط با موسیقی، شهرت، خانواده و فرهنگ عمومی نیز توجه دارد. 

از سوی دیگر، مسئله حضور زنان در سینما و میزان مشارکت فیلمسازان زن نیز در حاشیه جشنواره مورد توجه قرار گرفته است. در ابتدا تنها یک فیلم به کارگردانی یک زن در بخش مسابقه اصلی حضور داشت و با اضافه‌شدن «نازا»، تعداد فیلم‌هایی که دست‌کم یک کارگردان زن دارند به دو اثر رسید. مگی جیلنهال، رئیس هیئت داوران بخش مسابقه، این وضعیت را نشانه‌ای از یک مشکل ساختاری در صنعت سینما دانست. 

در همین حال، کاهش حضور استودیوهای بزرگ آمریکایی یکی دیگر از ویژگی‌های این دوره عنوان شده است. اگرچه ستاره‌هایی مانند جورج کلونی، رابرت پتینسون و سم راکول همچنان در مرکز توجه قرار دارند، حضور استودیوهای بزرگ هالیوودی نسبت‌به سال‌های گذشته کمرنگ‌تر شده و در مقابل، وزن سینمای مستقل و بین‌المللی بیشتر به چشم می‌آید. 

در مجموع، هشتادوسومین جشنواره فیلم ونیز امسال تنها محلی برای نمایش تازه‌ترین آثار سینمایی نیست؛ بلکه به صحنه‌ای برای گفت‌وگو درباره آینده سینما، قدرت رسانه، تأثیر هوش مصنوعی، آزادی بیان، جنگ و بحران‌های انسانی و جایگاه زنان در صنعت فیلم تبدیل شده است.

برپایی نمایشگاه گروهی نقاشی «آن‌جا درختی بود» در باغ‌موزه قصر؛ روایتی هنری از پیوند انسان و طبیعت

نمایشگاه گروهی نقاشی با عنوان «آن‌جا درختی بود»، عصر پنج‌شنبه ۱۲ شهریورماه با مدیریت لیلا زمانی و به همت گروه هنری «ژامک» در مجموعه تاریخی باغ‌موزه قصر افتتاح شد.

در این رویداد هنری که با استقبال مخاطبان همراه بود، ۹۱ هنرمند و ۱۸ تن از اساتید مطرح و پیشکسوت هنرهای تجسمی، آثار خود را با محوریت نگاه مفهومی به «درخت» به نمایش گذاشتند.

لیلا زمانی، مدیر این نمایشگاه، هدف از برگزاری آن را ایجاد بستری برای تعامل و هم‌افزایی میان نسل‌های مختلف هنری و همچنین تبیین مفاهیم عمیق زیست‌محیطی از دریچه هنر عنوان کرد.

نمایشگاه «آن‌جا درختی بود» از روز پنج‌شنبه ۱۲ شهریورماه آغاز شده و تا چهارشنبه ۱۸ شهریورماه در مجموعه تاریخی باغ‌موزه قصر (واقع در خیابان شریعتی، خیابان شهدای ناجا، میدان پلیس) میزبان علاقه‌مندان به هنرهای تجسمی  خواهد بود.

«زنده‌شور» صدرنشین گیشه سینما شد

در هفته بیست‌وچهارم سال جاری، سینمای ایران شاهد افزایش چشمگیر مخاطبان و فروش بود. در بازه زمانی شنبه ۷ شهریور تا پایان روز جمعه ۱۳ شهریور، ۳۹۹ هزار و ۷۶۶ نفر به تماشای فیلم‌های سینمایی نشستند که منجر به فروش ۵۶ میلیارد و ۳۲۲ میلیون تومانی گیشه شد.

فیلم سینمایی «زنده‌شور» به کارگردانی کاظم دانشی با جذب ۱۱۶ هزار و ۲۶۹ مخاطب، عنوان پرمخاطب‌ترین فیلم هفته را به خود اختصاص داد. پس از آن، فیلم «استخر» به کارگردانی سروش صحت با ۱۰۸ هزار و ۷۴۹ مخاطب و پویانمایی «سفینه نجات» به کارگردانی هادی محمدیان با ۵۵ هزار و ۱۴۰ مخاطب در رتبه‌های بعدی قرار گرفتند. فیلم‌های «ناپلئون در باغ زردآلو» و «اسکورت» نیز به ترتیب با ۴۳ هزار و ۱۴۶ و ۳۳ هزار و ۶۶۱ مخاطب در جایگاه‌های بعدی پرفروش‌ترین‌ها ایستادند.

در میان پردیس‌های سینمایی، «کوروش» با ۲۰ هزار و ۹۸۶ مخاطب و ۱۷ درصد رشد نسبت به هفته گذشته، صدرنشین شد. پردیس‌های سینمایی «ایران‌مال»، «هدیش»، «آزادی» و «هنرشهرآفتاب شیراز» نیز به ترتیب با ۱۸ هزار و ۹۳، ۱۱ هزار و ۵۴۰، ۹ هزار و ۹۲۷ و ۸ هزار و ۶۵۷ مخاطب، در میان پنج پردیس سینمایی پرمخاطب قرار گرفتند. «هنرشهرآفتاب شیراز» با ۲۸ درصد رشد مخاطب، بیشترین افزایش را در این میان داشت.

آغاز دوازدهمین جشنواره بین‌المللی فیلم مستند «درخت زردآلو» در ارمنستان

دوازدهمین جشنواره بین‌المللی فیلم مستند «درخت زردآلو»، از ۵ تا ۱۲ سپتامبر ۲۰۲۶ (۱۴ تا ۲۱ شهریور ۱۴۰۵) به ابتکار سازمان مردم‌نهاد «فیلمداران» و با حمایت وزارت آموزش، فرهنگ و ورزش جمهوری ارمنستان در روستای «دبد» واقع در منطقه «لوری» برگزار می‌شود.

بر اساس بیانیه منتشر شده از سوی سازمان «فیلمداران»، روستای دبد در این بازه زمانی به کانون نمایش آثار مستند برجسته تبدیل خواهد شد. هدف اصلی این جشنواره، تمرکززدایی از فعالیت‌های فرهنگی، نزدیک‌تر کردن سینمای مستند به جوامع محلی و ایجاد بستری برای گفت‌وگوی مستقیم و خلاقانه میان هنرمندان بومی و بین‌المللی است. گفتنی است تماشای تمامی فیلم‌های این جشنواره برای عموم رایگان خواهد بود.

مراسم افتتاحیه بزرگ این رویداد در تاریخ ۵ سپتامبر در مهمان‌سرای «دباتون» با اجرای تئاتر سایه «آیروگی»، برگزاری کنسرت گروه‌های محلی و نمایش فیلم کوتاه کلاسیک «ده دقیقه بزرگ‌تر» (۱۹۷۸) ساخته «هرز فرانک» برگزار شد. در این دوره، ۲۱ فیلم از ۲۰ کشور در بخش‌های مسابقه فیلم‌های بلند و کوتاه و ۱۰ فیلم نیز در بخش غیررقابتی به نمایش درخواهند آمد.

در این رویداد، فرهاد ورهرام در مقام داور حضور دارد و فیلم مستند «پیر شالیار» از ساخته‌های او اکران خواهد شد؛ همچنین شماری از فیلم‌های مستند ایرانی به نمایندگی از سینمای ایران در این جشنواره بین‌المللی به نمایش درمی‌آیند.