رویانیوز :: حسین خسروجردی از هنرمندان پیشگام انقلاب اسلامی بهشمار میرود و در سبکها و تکنیکهای مختلف نقاشی، آثار بهیادماندنیای در حوزهٔ انقلاب اسلامی و دفاع مقدس خلق کرده است؛ آثاری که برخی از آنها از همتایان جهان جنوب تأثیر گرفته و بهگونهای بومیشدهاند. میتوان خسروجردی را در زمرهٔ هنرمندان انقلابیای دانست که در کنار چهرههایی چون دیهگو ریورا قرار میگیرند.
اکنون به سراغ اثری از او میرویم که در نخستین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی خلق شده است؛ اثری حامل مولفههای نقاشی گروتسک، سمبولیسم، سورئالیسم و نیز گرایشهای ضدکاپیتالیستی.
تصویری که او از انسانِ سرمایهسالارِ غربی ارائه میکند، با آنچه در آثار نقاشان و گرافیستهای چپگرا و کمونیست ـ بهویژه در پوسترهای تبلیغاتی شوروی، یعنی کلیشهٔ «مرد خپل با جیبهایی پر از دلار» ـ دیده میشود تفاوت دارد. مبنای فکری این اثر برخلاف نمونههای ماتریالیستی (چه در قالب دینِ مادیِ یهود، و چه ادامهٔ آن در اندیشهٔ مارکسیسم) نیست؛ بلکه خاستگاهش اشراق و معنویت اسلامی است.
هنرمند در اینجا به نوعی تصویر کردنِ چهرهٔ باطنیِ سوژهٔ خود دست زده است: موجودی ترکیبی از هیئت دیوی بیشاخودم و خوکی انساننما، با کتوشلوار و کروات سرخرنگ. سری بیمو و ترکخورده که اسکناسی آن را شکافته، گوشهایی قفلبندیشده و چشمانی سفید و بیمردمک که همچون کالبدی تهی، مسخ و تسخیرشده بهواسطهٔ تعفن سرمایهسالاری به تصویر درآمده است. این همان باطنِ انسانِ مسخشدهٔ سرمایهسالاری و مدرنیتهٔ غربی است: ظاهری آراسته با کتوشلوار و صورتی اصلاحشده، اما با گوش و چشم بسته، در حال بلعیدن پول و مجلهٔ جنسیِ پلیبوی در جیب.
در وهلهٔ نخست، این نقاشی اثری نمادین است و مخاطبِ هر دوره میتواند مدلول و مصداق خارجی آن را در جهان تاریخیِ خود بیابد. برای مخاطب امروز، شاید نمود چنین موجودی را در چهرهای چون دونالد ترامپ ببیند؛ شخصیتی که از دید برخی ناظران، به نمادی از سرمایهسالاری، نئوامپریالیسم و نئوفاشیسم دوران معاصر بدل شده است.


نظر شما